Yapay zekalı teknolojiler her geçen gün isminden daha fazla bahsedilen kavramlar haline geliyor. Hayatın hemen her alanında bu yansımaları görüyoruz. Pekiyi, pazarlama dünyasında durum nedir? Yapay zekanın dijital pazarlamaya etkisi nedir? Konu hakkında bilmek istediklerinizi, Current Works Dijital Pazarlama Ajansı Kurucusu Ömer Yoluk yanıtlıyor.
Bilgi teknolojilerinde yapay zekâ, hayatın tam merkezinde çoktan yerleşti bile. Özellikle dijital pazarlamanın bel kemiği olan arama motorlarının algoritmaları neredeyse bütünüyle yapay zekâ ile yönetiliyor. Ancak burada bir yanlış anlaşılma olmaması gerekiyor. Yapay zekâ, her ne kadar ismi zeka olsa da, matematiksel yani doğrusal çözümler üretmek üzere çalışabiliyor. Mantıksal eşleştirmelerle yapılan değerlendirmeler, bir yazılımın öğrenme kabiliyeti olarak değerlendiriliyor ki, burada psikolojik faktörlerin sezgisel veya duygusal değerlendirmesinden söz edemiyoruz.
Pazarlama, etik dışı görünse de manipülasyonun yaygın biçimde sürdürüldüğü bir alan. Pazarlama psikolojisi kavramları da tam olarak bu sebeple önemseniyor. Herhangi bir somut sebebe bağlı olmayan veya görünür olmayan insan davranışlarının yapay zekâ tarafından algılanması ise henüz mümkün görünmüyor. Son derece karmaşık, mantıksal sistematiğin çok daha ilerisinde mantıksal olmayan davranış örgüleri bulunan ve bilim insanları tarafından anlaşılmasının başında dahi olunmayan insan zihninin, çok daha hızlı işlem yapabilme kapasitesine sahip olsa da henüz taklit edilebilmesi mümkün değildir.
Kısaca bu girişi özetlemek gerekirse, bilgi işlem teknolojileri duygusal reaksiyonların veri olarak dışavurumu yoksa, değerlendirme yapamaz. Bu durumda, pazarlamanın gereksinim duyduğu aksiyonları da alamaz. Yani işinin ehli bir pazarlamacının yerine geçmesi, teknik olarak mümkün görünmemektedir. Ancak yapay zekalı yazılımların analiz ve toplu işlem yapabilme noktasında gelecekteki yegâne araç olacağını da belirtmek gerekir.
Analiz, ölçme ve değerlendirmede yapay zekâ
Pazarlamanın en önemli bileşenleri, ölçme ve değerlendirmedir. Buradan alınan verilerin matematiksel analizi ise bize metrik değerlendirme sonuçlarını verir. Metrik değerler, atacağımız adımların ne şekilde biçimlendirileceği hususunda elimizdeki en kıymetli unsurlardır. Yapay zeka, bize bu metrikleri en doğru şekilde verebilir ve sisteme girişi yapılacak kurallar dahilinde en detaylı analizleri, kendi sistematiğini de geliştirerek sunabilir. Yapay zekanın en büyük avantajı, her kod satırının özel olarak yazılmasından ziyade, ana kodlar üzerinden yazılımın kendini geliştirebiliyor olmasıdır. Çok büyük projelerde ihtiyacımız olan verilerin elde edilmesi ve analizi çok uzun zaman dilimlerini kapsayacağından, zaten yazılımlardan faydalanırız ve yapay zeka bunu bir kademe üste çıkarabilir.
Müşteri davranışlarının analizi, reklamların sunum yöntemi, arama terimlerinin analizi, dönüşüm algoritması gibi birçok detay otomatik olarak yapay zekâ tarafından analiz edilebilir. Yapay zekanın bizzat yönetime dahil olma durumu ise belli başlı yapıların dışında bazı sorunlara neden olabilir. Bunun temelinde, insan zihninin makineler gibi çalışmıyor olması gelir. Yalnızca matematiksel değerlendirmelerle yapılacak değerlendirmeler neticesinde ulaşılacak yargıların, insan davranışları ile birebir örtüşmesi mümkün olmayabilir. Bu nedenle, biz pazarlamada tüm yazılım bileşenlerini, destek elemanı olarak kullanıp bu bileşenleri insan eli ile yönlendirmeyi, en azından şimdilik benimsemiş durumdayız.
İçerik üretiminde yapay zekâ
İçerik, günümüz SEO sistematiğinde en büyük maliyet kalemlerinden bir tanesi. Yapay Zekâ ile üretilen içerikler de doğal olarak site sahiplerinin ciddi ilgisini çekiyor. Birkaç dolar harcayıp, milyonlarca kelime içerik üretebilmeyi ve bunlar sayesinde arama sonuçlarında yükselmeyi elbette herkes istiyor ancak durum tabii ki böyle değil.
Google, yapay zekâ ile içerik üretme noktasında bazı kurallara dikkat çekiyor. Yapay zekadan faydalanma noktasında herhangi bir engel görmez iken, bir sayfanın bütünüyle yapay zekâ ile oluşturulmasına da yeşil ışık yakmıyor. Yani sistemi faydalanma amacı ile kullanmanızda herhangi bir engel yok ancak bunu sitenizi oluşturmak için kullanmanız halinde bir dizi sorunla karşılaşmanız, kuvvetle muhtemel görünüyor.
Yapay zekâ insan yerine geçer mi?
Yapay zekanın insan yerine geçip geçmeyeceği konusu, bu fikrin ortaya çıktığı günden beri tartışılıyor. Bunun mümkün olabileceği alanlar elbette olabilir. Örneğin; endüstriyel süreçlerin yönetiminde bu mümkün olabilir. Ancak insani ilişkilerin söz konusu olduğu bir ortamda, yapay zekâ; bir çeşit dünya dışı bilinç gibi düşünülebilir. İnsan beyni, henüz çok küçük bir kısmı algılanmış matematiksel tanımı yapılamayan son derece karmaşık bir yapıdır ve yazılımlar gibi doğrusal düşünmez. Yapay zekâ da olsa, tüm yazılımlar, iki yönlü değerlendirme yapabilir. İnsan ise tek bir detay üzerinde binlerce farklı ve mantıksal olarak ifade edilemeyen değerlendirme yapabilir. Yani, yapay zekanın tam olarak insan yerine geçmesi bildiğimiz ve algıladığımız teknoloji kuralları çerçevesinde mümkün değildir. Benzeri şekilde, insanla doğrudan temas edilen pazarlama dünyasında da etkisi, analiz ve benzeri teknik ve veriye dayalı işlemlerden öteye henüz geçmiş değildir.
