Sonsuz kaydırmayı bırakmakta zorlanıyor ama yeni şeyler öğrenmekten de hoşlanıyor musunuz? Amerikalı bir yazılımcı, Vikipedi’nin bilgi hazinesiyle TikTok’un sürükleyici formatını birleştirerek WikiTok adlı yeni bir platform geliştirdi. En dikkat çekici yanı ise, bu projenin sosyal medyada başlatılan bir meydan okuma sonucunda yalnızca 15 gün içinde hayata geçirilmiş olması!
WikiTok nedir ve nasıl çalışır?
WikiTok.net, Vikipedi makalelerini dikey kaydırma formatında sunan bir web sitesi. ByteDance’a ait popüler video uygulaması TikTok’a benzer bir şekilde, kullanıcılar makaleler arasında hızla geçiş yaparak bilgi edinebiliyor.
Platformun kullanımı oldukça basit:
- Ana sayfada, önizleme metni ve bir görselle sunulan makaleler sıralanıyor.
- Daha fazla bilgi almak isteyen kullanıcılar “Daha fazlasını oku” butonuna tıklayarak tam Vikipedi sayfasına yönlendiriliyor.
- Makaleler beğenilip kaydedilebiliyor veya farklı platformlarda paylaşılabiliyor.
Adından TikTok’a doğrudan bir gönderme yapsa da, WikiTok’ta video içeriği bulunmuyor—yalnızca metin ve görseller mevcut.
Algoritmalara karşı “Anti-Algoritma”
WikiTok, geleneksel sosyal medya platformlarından farklı olarak bir algoritma kullanmıyor. İçerikler tamamen rastgele seçiliyor. Kullanıcı verilerini toplayıp ilgi alanlarına göre öneriler sunan bir sistemin olmaması, platformun yaratıcısı Isaac Gemal’in bilinçli bir tercihi. Gemal, algoritmaların manipülatif doğasına karşı çıkıyor ve Ars Technica’ya verdiği röportajda “Neden algoritmalardan arınmış bir köşe yaratamıyoruz?” diyerek bu yaklaşımını savunuyor.
Şu an itibarıyla 14 farklı dilde içerik sunan WikiTok, tamamen ücretsiz olarak erişime açık. Kullanıcılar platforma hem mobil uygulamalar (App Store ve Google Play) hem de web sitesi üzerinden ulaşabiliyor.
Sosyal medyada başlayan bir fikirden gerçek bir ürüne
WikiTok’un doğuşu, 4 Şubat’ta X’te (eski adıyla Twitter) paylaşılan bir gönderiye dayanıyor. Yazılım geliştirme şirketi Patina Systems’ın CEO’su Tyler Angert, “Tüm Vikipedi’yi tek bir kaydırılabilir sayfaya sığdıran bir proje fikri” paylaşınca, bu fikir sosyal medyada hızla yayıldı.
Yazılımcı Isaac Gemal ise bu fikri gerçeğe dönüştüren kişi oldu. OpenAI’nin rakibi Anthropic’in yapay zekâ aracı Claude’un da desteğiyle birkaç yüz satır kod yazarak projeyi hayata geçirdi. WikiTok’un kaynak kodları GitHub üzerinden açık erişime sunulmuş durumda ve proje Vercel altyapısı üzerinde çalışıyor.
Alternatifler de yolda
Bu fikir yalnızca WikiTok ile sınırlı kalmadı. Programcı Alexandre Pesant, WikiTok’a benzer bir formatla wiktok adlı bir platform daha geliştirdi. Elon Musk’ın da dikkatini çeken bu proje, bir saatten kısa sürede tamamlandı. Wiktok, arama motoru, kategori filtreleme ve makale düzenleme gibi ekstra özellikler sunuyor.
WikiTok, sosyal medyanın bağımlılık yapan kaydırma alışkanlığını, eğitici bir deneyime dönüştüren ilginç bir girişim. Algoritmalardan bağımsız yapısıyla dikkat çekerken, bilgiye hızlı ve keyifli bir erişim sağlıyor. Dijital dünyada yeni bir öğrenme trendi olabilir mi? Zaman gösterecek!
